Leiðbeiningar

Togprófanir á festingum í múrsteins- og blokkarveggjum

Í stuttu máli

Festingar í hlöðnum veggjum þarf oft að forprófa, þar sem gögn framleiðenda ná ekki endilega yfir þá steina eða blokkir sem eru á verkstað. Setjið prófunarfestingar í gegnheilan hluta steinsins, fjarri fúgum og brúnum. Í múrsteinsvegg skal láta fætur prófunarbrúarinnar hvíla á aðliggjandi steinum. Í blokkum skal hafa þá a.m.k. 1,5 × hef frá festingunni, eða beita αdist.

Þessar leiðbeiningar lýsa því hvernig prófanir á verkstað eru skipulagðar og framkvæmdar samkvæmt BS 8539:2012+A1:2021. Þær koma ekki í stað staðalsins, gagna frá framleiðanda festinganna eða fyrirmæla hönnuðar eða verkfræðings sem ber ábyrgð á verkinu og ákveður prófunaráætlun, álag og stuðla. Prófun skráir hvað gerðist á prófunardeginum; hún samþykkir ekki festingu til notkunar.

Helstu tölur

ν_test í hlöðnum veggjum, langtímaálag4 (5 fyrir nælonfestingar)
ν_test í hlöðnum veggjum, skammtímaálag3 (3,5 fyrir nælonfestingar)
Ω fyrir múrhúðaða eða pússaða veggi0,75, þegar prófunarfestingin er í gegnheilum steini
Fætur brúar á múrsteinsveggÁ aðliggjandi steinum
Undirstöður brúar á blokkarveggL að minnsta kosti 1,5 × h_ef, eða beita α_dist (aðeins meðan a_dist er meira en 1,5 × h_ef)
Staðfestingarprófanir í stórum hleðslueiningumL sem nemur 0,5 × h_ef
Festingar með ETA í hlöðnum veggjum, prófanir á verkstað skv. EAD 330076A.m.k. 15 festingar prófaðar til brots

Hvers vegna þarf yfirleitt að prófa festingar í hlöðnum veggjum?

Yfirleitt þarf að prófa festingar í hlöðnum veggjum vegna þess að gögn framleiðanda, eða skilyrði ETA, ná oft ekki yfir þá steina eða blokkir sem eru á verkstað. Prófanir til að ákvarða leyfilegt burðarþol eru sjaldan nauðsynlegar í steinsteypu, þar sem BS 8539:2012+A1:2021 mælir með festingum með evrópsku tæknimati (ETA). Í reynd er þeirra einkum þörf í hlöðnum veggjum.

Ekki þarf að prófa þegar festingin hefur ETA fyrir viðkomandi flokk hleðslu og einingarnar á verkstað eru a.m.k. jafn sterkar og a.m.k. jafn stórar og ETA tilgreinir. Ef þær eru veikari eða minni þarf að prófa. Sjá hvenær þarf að prófa á verkstað.

Hvar eiga prófunarfestingar að vera í hlöðnum veggjum?

Setjið prófunarfestingar í gegnheilan hluta steins eða blokkar, utan við múrfúgur og vel inn frá brúnum veggjarins, eins og BS 8539, grein 5.3.3.3.2, mælir með.

Stundum er óhjákvæmilegt að notkunarfestingar lendi í fúgum: múrhúð getur hulið hleðsluna, eða gatamynstur festijárns passar ekki við hana. Í því tilviki segir mynd 7 í sömu grein til um hvað gera skuli.

Á múrhúðuðum eða pússuðum vegg þar sem fúgur sjást ekki, eða ekki er hægt að halda festingum innan steinanna, getur hönnuður ákveðið Ω = 0,75 og látið prófa í gegnheilum steini. Prófunarálagi er deilt með Ω, svo þetta hækkar álagið til að ná yfir notkunarfestingar sem lenda í fúgum.

Hvar eiga fætur prófunarbrúarinnar að standa á hlöðnum veggjum?

Á múrsteinshleðslu skal láta fætur brúarinnar standa á steinunum umhverfis steininn sem festingin er í. Þannig eru fúgurnar umhverfis stein festingarinnar einnig prófaðar, svo að mjúkt eða gamalt múrlím, eða steinn sem hefur losnað við harkalega borun, kemur fram í niðurstöðunni.

Í hleðslu úr steyptum blokkum skal næsta stoð vera a.m.k. 1,5 × hef frá festingunni, þar sem hef er virk innfellingardýpt. Enn má nota minni brú með αdist, svo framarlega sem stoðbil hennar adist er meira en 1,5 × h_ef; annars skal nota breiðari brú. Sjá val á brú.

Á götuðum eða holum múrsteinum skal setja fæturna á ská þannig að hvorugur standi eftir götunarröð.

Í staðfestingarprófunum er αdist ekki notað. Notið aðliggjandi einingar þar sem það er hægt; með stórum einingum má næsta stoð koma allt að 0,5 × hef.

Reiknað dæmi: festing í hleðslu úr steyptum blokkum

Festingar eru settar í þéttar steyptar blokkir með hef = 80 mm, fyrir skammtímaálag. Hönnuður gefur upp NEk = 1,5 kN og Ω = 1,0. ν_test fyrir festingu sem er ekki úr næloni í hleðslu undir skammtímaálagi er 3.

  • Staht t25 hefðbundin brú: L = 63,5 mm, út frá stoðbili adist upp á 127 mm, sem er hrein fjarlægð milli fótanna eftir brúnni (gagnablað Staht). L er minna en 1,5 × 80 = 120 mm, svo αdist á við, og adist (127 mm) er meira en 1,5 × hef (120 mm), svo jafna B.12 gildir. αdist = 0,4 + 127 ÷ (5 × 80) = 0,718. Ntest = 1,5 × 3 ÷ 0,718 = 6,27 kN.
  • Staht Bridge 375-25: L = 187,5 mm, meira en 120 mm, svo αdist = 1,0. Ntest = 1,5 × 3 ÷ 1,0 = 4,50 kN.

Breiðari brúin gefur lægra prófunarálag og minna álag á hleðsluna. Prófunarálagsreiknivélin okkar reiknar þetta út fyrir hvaða stoðbil sem er og varar við þegar brú er of mjó fyrir aðferðina.

Stuðlar fyrir forprófanir í hlöðnum veggjum

ÁlagFestingν_testν_aveν_low
LangtímaNælon575
LangtímaAnnað454
SkammtímaNælon3,553,5
SkammtímaAnnað343

Hvernig eru akkeri með ETA prófuð í hleðslu utan gildissviðs ETA?

Akkeri með ETA fyrir tiltekinn flokk hleðslu, sem notað er í steina sem eru veikari eða minni en ETA tilgreinir, má prófa á tvo vegu samkvæmt BS 8539, viðauka B.2.2.

  • 5 til 15 brotprófanir (viðauki B.2.2.1), þar sem niðurstaðan er reiknuð tölfræðilega. Sjá forprófanir.
  • 15 eða fleiri brotprófanir samkvæmt viðeigandi evrópsku matsskjali (EAD) og tilheyrandi tækniskýrslu EOTA. Fyrir málm-inndælingarakkeri í hleðslu (EAD 330076 með EOTA TR 053) er N1 meðaltal 5 lægstu niðurstaðnanna og kennigildi burðarþols er αdist × 0.7 × β × N_1, þó ekki hærra en gildi ETA fyrir sama flokk hleðslu.

EAD-leiðin krefst fleiri prófana og tekur því lengri tíma. Leiðirnar tvær gefa mismunandi niðurstöður; BS 8539 samþykkir hvora sem er.

Hvenær þarf ekki að lækka gildi vegna bils milli fóta prófunarbrúar í hleðslu?

Ekki þarf að lækka gildi vegna bils milli undirstaða þar sem EOTA TR 053 gerir ráð fyrir að brotið haldist staðbundið: akkeri dýpri en 150 mm í marglaga veggjum úr litlum gegnheilum múrsteinum, akkeri í múrfúgum og akkeri í holum eða götuðum múrsteinum. Undirstöðurnar verða þó áfram að vera meira en 1.5 × h_ef frá hvor annarri og gefa brotinu rými til að myndast. Sjá val á prófunarbrú.

Hverju þarf að gæta að við uppsetningu prófunarakkera í hleðslu?

Prófunarakkeri segir aðeins eitthvað um raunverulegu akkerin ef það er sett upp á sama hátt, svo láttu hæfan uppsetningaraðila fylgja leiðbeiningum framleiðanda í einu og öllu, þar með talið hreinsun borholunnar. Borið með borum innan miðlungs vikmarka ISO 5468; nýir borar með PGM-skoðunarmerkinu uppfylla það. Látið límd akkeri harðna að minnsta kosti í ráðlagðan hörðnunartíma áður en þau eru prófuð.

Skoðaðu steininn og fúgurnar umhverfis hann áður en þú prófar. Sprungur þvert yfir steininn eða meðfram fúgunum benda til þess að borun eða ísetning hafi skemmt hann.

Þarf að skerprófa akkeri í hleðslu?

Sjaldan er þörf á skerprófunum, þar sem skerþol takmarkast yfirleitt af styrk akkerisins eða burðarvirkisins. Þær geta verið nauðsynlegar þegar fest er í hleðslu með lítinn styrk. Sjá skerprófanir.

Fleiri spurningar

Heimildir

  1. BS 8539:2012+A1:2021 Starfsreglur um val og uppsetningu eftirásettra akkera í steinsteypu og hleðslu, grein 5.3.3.3.2 og viðauki B.2, BSI
  2. EOTA TR 053:2022-07 Ráðleggingar um prófanir á málmfestingum með innspýtingu til notkunar í múrverki sem framkvæma skal á byggingarstað, kafli 3.2.1, EOTA
  3. EAD 330076 Málmfestingar með innspýtingu til notkunar í múrverki, EOTA
  4. ISO 5468:2017 Múrborar með harðmálmsoddi fyrir snúnings- og höggborun — Mál, ISO

Búnaður til prófana í múrverki

Brýr frá Staht henta til prófana á múrsteini og hleðslusteini og dreifiplötur fyrirtækisins dreifa álaginu á innveggjum og þökum.

Karfan þín

Hleð körfunni þinni…